Ο μεγάλος Αριστοτέλης, λέει στα Πολιτικά του: η καλλίτερη πολιτεία είναι η γεωργική, εκεί δηλαδή που οι περισσότεροι ζουν από την γεωργία και την κτηνοτροφία "βέλτιστος γάρ δήμος ο γεωργικός εστιν, όπου ζει το πλήθος από γεωργίας ή νομής" . Και καταλήγουμε με μία διάσημη φράση, και πάλιν του Αριστοτέλους, η οποία θα έπρεπε να υπάρχει ως προμετωπίδα σε όλες τις ανώτατες και ανώτερες γεωπονικές ή γεωργικές σχολές τις Χώρας: "Πασών των επιστημών μήτηρ τε καί τροφός Γεωργία εστί."

Σάββατο, 21 Ιανουαρίου 2012

Φυσικό περιβάλλον και παιδεία στην αρχαία Ελλάδα

Γραφει ο Καθηγητής
ΙΩΑΝΝΗΣ Ν. ΧΑΤΖΟΠΟΥΛΟΣ
Καθηγητής, Πανεπιστήμιο Αιγαίου (Έκδοση Τμήματος Δασολογίας και Διαχείρισης Περιβάλλοντος και Φυσικών Πόρων του Δημοκρίτειου Πανεπιστημίου Θράκης)

Στην αρχαία Ελλάδα δεν υπήρχε οργανωμένο σχολείο και η παιδεία αρχικά παρείχετο από το οικογενειακό περιβάλλον ιδιαίτερα από τις τροφούς που μεγάλωναν τα παιδιά. Τα παιδιά επίσης είχαν ένα είδος επαγγελματικής εκπαίδευσης ανάλογα με το επάγγελμα της οικογένειας και η πολιτεία συνήθως μεριμνούσε για την εκπαίδευση των φρουρών της πόλης. Οι πλουσιότερες οικογένειες μπορούσαν να παρέχουν στα παιδιά τους ιδιαίτερα μαθήματα από διακεκριμένους δασκάλους και φιλόσοφους ενώ αργότερα στην κλασσική Ελλάδα που ιδρύθηκαν ιδιωτικές φιλοσοφικές σχολές όπως η Ακαδημία του Πλάτωνα, έστελναν εκεί τα παιδιά τους.

Σε μια κοινωνία όπως στην αρχαία Ελλάδα όπου κυρίαρχη ενασχόληση είναι η γεωργία και κυρίαρχο αγαθό είναι το αγροτικό προϊόν, ο ανθρώπινος νους αναπτύσσεται σύμφωνα με τις προδιαγραφές που έχει ορίσει η φύση ισορροπώντας με τη λογική την επιθυμία και το θυμό μέσα στα όρια της Αριστοτελικής μεσότητας και πετυχαίνοντας ένα μέσο όρο συνολικού λάθους κοντά στο μηδέν και μια διασπορά κοντά στο ±1, βλέπε επίσης Hatzopoulos, J. N. (2010).

Η παιδεία για όσους μεγαλώνουν στο φυσικό περιβάλλον όπως οι αρχαίοι γίνεται κατανοητή από την παιδεία στο χωριό Κωμιακή όπου το παιδί έμπαινε στην αγορά εργασίας δύο χρόνων και κάτι μαθαίνοντας να κουνάει στην κούνια τα μικρότερα αδερφάκια του. Πέντε χρόνων μάθαινε να μαγειρεύει βραστές πατάτες και βραστά αυγά, επτά χρόνων μάθαινε να περιποιείται τα ζώα και να αρμέγει τις κατσίκες, 11 χρόνων ήξερε να οργώνει το χωράφι. Στα 12 χρόνια του είχε αξιοποιήσει αρκετά όλα τα δώρα που του έδωσε η φύση γιατί τα παιγνίδια που είχε σαν παιδί ήταν αληθινά όχι πλαστικά, ήταν τα δένδρα, τα ζώα, τα ποτάμια, η θάλασσα, κομμάτια της ίδιας της ζωής, της ίδιας της φύσης. Το δημοτικό σχολείο ήταν ένα ευχάριστο διάλλειμα από τη σκληρή ζωή πλην όμως στην δική μου περίπτωση, έπρεπε να σηκωθώ πολύ πρωί για να μεταφέρω τις γίδες μισή ώρα δρόμο από το χωριό στο κτήμα για βοσκή και μετά να πάω σχολείο, το ίδιο και το βράδυ που έπρεπε να τις φέρω πίσω. Οι πατεράδες μας που μεγάλωσαν στο χωριό ήταν αυτοί που πολέμησαν και νίκησαν στο Αλβανικό μέτωπο ενώ οι παππούδες μας είχαν πολεμήσει στους Βαλκανικούς πολέμους και έτσι τα περισσότερα παιδιά μεγάλωναν με πραγματικές ιστορίες και όχι με παραμύθια. Όταν 10 χρόνων βρέθηκα ύστερα από 8 ώρες ποδαρόδρομο στη Χώρα (πρωτεύουσα του νησιού) με έκπληξη άκουσα τις νοικοκυρές να ερωτούν αν τα προϊόντα που ήθελαν να αγοράσουν ήταν από την Κωμιακή. Η ποιότητα των προϊόντων της Κωμιακής ήταν ξεχωριστή.

Η ομαδική μετανάστευση στην Αθήνα από τα μέσα της δεκαετίας του 1950 και μετά έφερε οικονομική άνεση, μεγάλο σπίτι με λουτροκαμπινέ, αλλά όχι ποιότητα ζωής όπως αυτής του χωριού. Οι άνθρωποι απομονώθηκαν έγιναν πιο ψυχροί με αρκετή δόση κατάθλιψης, έχασαν τον αυθορμητισμό τους, έχασαν την ποιότητα του χαρακτήρα τους, το χαμόγελο τους και η διασκέδαση τους ήταν στημένη από άλλους.

Η παιδεία στην εποχή μας έχει περιορισθεί στην ανάπτυξη δεξιοτήτων στα άτομα αδιαφορώντας για τη διαμόρφωση του υγιούς νου και οι ανθρωπιστικές επιστήμες για να συντηρήσουν τη βολευτική για αυτούς επιστημονική ανεπάρκεια κυρίως στη χρήση των μαθηματικών έχουν μετατραπεί σε υπηρέτες των ιερατείων τα οποία ευθύνονται για τον αποσυντονισμό του ανθρώπινου νου με την υπερβολική πίστη και υπερβολική αλληλεγγύη που διακηρύττουν. Οι ανθρωπιστικές επιστήμες σήμερα και γενικά η όποια πνευματική ελίτ, ιδιαίτερα η ακαδημαϊκή, έχουν τεράστιες ευθύνες για την τριπλή επίθεση που δέχεται και βιάζεται ο ανθρώπινος νους από μια ομάδα ψυχικά άρρωστων ατόμων που, ο αποσυντονισμένος νους των ανθρώπων, τους έχει δώσει το δικαίωμα να επηρεάζουν τα διεθνή δρώμενα σε πολιτικό και οικονομικό επίπεδο. Η ψυχικά άρρωστη αυτή ομάδα χρησιμοποιεί την καταστρεπτική δύναμη του νου και χτυπά την ανθρώπινη νόηση με μηχανισμούς εξαγρίωσης για να γιγαντώσει επιλεκτικά το θυμό, με μηχανισμούς μάρκετιν για να γιγαντώσει την επιθυμία και με μηχανισμούς υπερβολικής πίστης και υπερβολικής αλληλεγγύης για να εξουδετερώσει τη λογική. Επειδή όμως η αρρώστια τους δεν τους επιτρέπει να καταλάβουν ότι πηγαίνοντας ενάντια στη φύση θα καταστραφούν και οι ίδιοι ιδιαίτερα από την συνεχή υποβάθμιση του περιβάλλοντος και επειδή ο πνευματικός βιασμός που έχουν υποστεί οι άνθρωποι δεν τους αφήνει περιθώριο να αντιληφθούν τι συμβαίνει θα πρέπει οι όποιες μεμονωμένες φωνές υπάρχουν να ενωθούν και να βοηθήσουν τον άνθρωπο να απεμπλακεί από αυτό το φαύλο κύκλο.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η δια νόμου νόθευση της ακαδημαϊκής διοίκησης στα Ελληνικά και μόνον ΑΕΙ το 1982 και ο αποσυντονισμός της νόησης της συντριπτικής πλειοψηφίας των Ελλήνων ακαδημαϊκών, μέχρι σήμερα, ουσιαστικά δεν τους έχει επιτρέψει να αντιδράσουν. Το τραγελαφικό της υπόθεσης είναι ότι οι μοναδικοί που αντέδρασαν είναι κάποια μέλη της επιτροπής, οι Κλάδης και Πανούσης (1989), που συνέταξαν το νόμο με το περίφημο mea culpa. Χαρακτηριστικό επίσης παράδειγμα των μηχανισμών εξαγρίωσης είναι η αντίδραση στην απειλή του πάστορα της Φλόριντα ΗΠΑ να κάψει το Κοράνιο, όπου βλέπει κανείς τον ανταγωνισμό των μηχανισμών εξαγρίωσης και την επέμβαση των δημοκρατικά κατά τα άλλα εκλεγμένων πολιτικών σε ρόλο μαριονέτας.

 Όσο για το μάρκετιν, ο νοητικά αποσυντονισμένος μέσος κάτοικος του πλανήτη προτιμά ένα γυαλιστερό αυτοκίνητο από μια καθαρή ατμόσφαιρα (Χατζόπουλος, Ι. 2005, σελ. 122- 123)

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου