Ο μεγάλος Αριστοτέλης, λέει στα Πολιτικά του: η καλλίτερη πολιτεία είναι η γεωργική, εκεί δηλαδή που οι περισσότεροι ζουν από την γεωργία και την κτηνοτροφία "βέλτιστος γάρ δήμος ο γεωργικός εστιν, όπου ζει το πλήθος από γεωργίας ή νομής" . Και καταλήγουμε με μία διάσημη φράση, και πάλιν του Αριστοτέλους, η οποία θα έπρεπε να υπάρχει ως προμετωπίδα σε όλες τις ανώτατες και ανώτερες γεωπονικές ή γεωργικές σχολές τις Χώρας: "Πασών των επιστημών μήτηρ τε καί τροφός Γεωργία εστί."

Τετάρτη, 23 Φεβρουαρίου 2011

Η ΔΙΑΧΕΙΡΙΣΗ ΤΟΥ ΝΕΡΟΥ ΓΙΑ ΑΡΔΕΥΣΗ

Τα τελευταία χρόνια η υπεράντληση νερού για την άρδευση των καλλιεργειών με την εξάπλωση της μονοκαλλιέργειας όπως π.χ. βαμβάκι, καλαμπόκι, μηδική, σε διάφορες περιοχές της χώρας, η ατελής διαχείριση των υδατικών πόρων λόγω των λανθασμένων πρακτικών στην εφαρμογή του νερού αλλά και της ελλιπούς συντήρησης και λειτουργίας των αρδευτικών δικτύων, είχαν και έχουν σαν αποτέλεσμα την υποβάθμιση της ποιότητας και της ποσότητας των παραγόμενων αγροτικών προιόντων, την αύξηση του κόστους παραγωγής (π.χ. ανόρυξη νέων βαθέων γεωτρήσεων για την κάλυψη των υδατικών αναγκών) καθώς και μεγάλα περιβαλλοντικά προβλήματα (υφαλμύρωση υδροφορέων παράκτιων περιοχών, μείωση της παροχής των φυσικών υδατορευμάτων, πτώση της στάθμης των λιμνών, η αύξηση της συγκέντρωσης ρύπων σε φυσικούς αποδέκτες από την μείωση των διαθεσίμων ποσοτήτων τους που συνεπάγεται η υπερεκμετάλλευση τους) (Δ. Καλφούντζος και Ι. Αλεξίου 2008).

Σήμερα ο σχεδιασμός των δράσεων που γίνεται στα πλαίσια του Δ΄ΚΠΣ σχετικά με την διαχείριση του αγροτικού τομέα στους τομείς των εγγειωβελτιωτικών – αρδευτικών έργων και της ορθολογικής διαχείρισης των υδάτινων πόρων λαμβάνει υπόψη τόσο τις υποχρέωσεις της χώρας από την οδηγία 200/60 Ε.Ε. όσο και τις ανάγκες που θα δημιουργηθούν τα επόμενα χρόνια στους παραπάνω τομείς αλλά και την συμμόρφωση όλων των παραγωγών με τους κώδικες ορθής γεωργικής πρακτικής. (Τσιακάλου 2008)

Επί πλέον η διαχείριση των υδατικών πόρων της Ελλάδας αποκτά χαρακτηριστική διάσταση και για δύο επί πλέον πολύ σημαντικούς λόγους: 1) λόγω των κλιματικών συνθηκών της αλλά και 2) λόγω του γεγονότος ότι η γεωργία μας παραμένει ως μια από τις πιο σημαντικές παραγωγικές δραστηριότητες της χώρας μας.

Σήμερα χώρες με παράδοση στην ορθολογική διαχείριση των υδάτων τους, αναφορικά με τις αρδεύσεις, όπως ΗΠΑ, Αυστραλία, Ισραήλ κ.λ.π., διαχειρίζονται το αρδευτικό νερό με βάση στοιχεία εξατμισοδιαπνοής που προκύπτουν από δίκτυα μετεωρολογικών σταθμών. (Περισσότερα για την διαχείριση  του νερού για άρδευση FAO )
Στην χώρα μας η συλλογή εδαφοκλιματικών στοιχείων για τον υπολογισμό των ημερήσιων υδατικών αναγκών των καλλιεγειών, και η σωστή εφαρμογή του νερού στον αγρό για την ορθή διαχείριση των αρδεύσεων είναι περισσότερο επιβεβλημένη από κάθε άλλη φορά.

Η παρούσα ανάρτηση μας εγκαινιάζει μια καινούρια ενότητα όπου εστιάζεται στην κατανόηση του κάθε απασχολούμενου στην γεωργία της σπουδαιότητας των παραπάνω μέσα από μια πρακτική αλλά ουσιαστική ανάλυση των παραμέτρων που οδηγούν στην ορθή διαχείριση του νερού της άρδευσης.

Σκοπός είναι μέσα από αυτή την ενότητα ο κάθε ενδιαφερόμενος να μπορεί να υπολογίζει το υδατικό ισοζύγιο και τις απαιτήσεις σε νερό άρδευσης της καλλιέργειας του, καθώς και να σχεδιάζει και να κατασκευάζει ένα αυτόματο σύστημα άρδευσης. Πιστεύουμε ότι η συνεχής παρουσία και η συνεργασία των Εξειδικευμένων Γεωπόνων με τους παραγωγούς σε συνδυασμό με μια συγκροτημένη Εθνική πολιτική στον τομέα αυτό αποτελεί βασική προϋπόθεση της ορθής διαχείρισης του νερού για άρδευση και της διασφάλισης της βιωσιμότητας της ελληνικής γεωργίας υπό το δυσμενές καθεστώς των κλιματικών αλλαγών.
Σε επόμενη ανάρτηση θα ασχοληθούμε με τον προσδιορισμό της ποσότητας του νερού άρδευσης που απαιτεί μια καλλιέργεια με την μέθοδο του υδατικού ισοζυγίου.

ΣΤΑΘΑΚΟΠΟΥΛΟΣ ΙΩΑΝΝΗΣ
ΓΕΩΠΟΝΟΣ ΑΠΘ
Φωτο: Εφη Μιράμπιτα (Λίμνες Πλιβιτσε)
Print

2 σχόλια:

  1. Πολύ ωραίο και κατατοπιστικό το άρθρο σου! Εκτός από υδατικό ισοζύγιο καλό θα ήταν να αναφερθείς και στις τηλεσκοπικές μεθόδους (remote-sensing) υπολογισμού των πραγματικών αναγκών σε νερό.

    Συναδελφικά,
    Μπάκος Αθανάσιος

    ΑπάντησηΔιαγραφή
  2. Σε ευχαριστώ πολύ για τις γόνιμες παρατηρήσεις σου, να είσαι σίγουρος ότι θα το λάβω υπόψη...
    Με τιμή
    Σταθακόπουλος Γιάννης

    ΑπάντησηΔιαγραφή